Nothing endures but change

Η αλήθεια είναι πως μου ήταν αρκετά δύσκολο να ξεκινήσω να γράφω για την επίσκεψη μου στο Θρυλικό Biondi Santi, μιας και μέσα στο κεφάλι μου είναι όλα τόσο όμορφα που το πιο δύσκολο κομμάτι είναι η αρχή…Πώς να ξεκινήσω να γράφω για το όραμα του Clemente, την τρέλα του Ferruchio, τη δημιουργικότητα του Tancredi και τη Μαεστρία του Franco…καθώς και το σήμερα που μοιάζει ακόμα πιο συναρπαστικό, τηρώντας τις αρχές, την ηθική αλλά και το όραμα του εμπνευστή ουσιαστικά μιας ολόκληρης ζώνης, όπως αυτής του Brunello di Montalcino, μιας από τις νεότερες χρονολογικά αλλά και τις πιο αναγνωρίσιμες Παγκοσμίως!!!

Ας πιάσουμε όμως το νήμα της Ιστορίας από την αρχή και τον πρωτεργάτη του Brunello, τον Clemente Santi, έναν φαρμακοποιό, λάτρη της φυσικής Ιστορίας αλλά και της αγροτικής ζωής, έναν ίσως "τρελό" οραματιστή της εποχής του, που τα συγγράμματά του, εξέλιξαν την αγροτική επιστήμη με τις περισσότερες ιδέες του, να εφαρμόζονται στη γη του, το Tenuta il Greppo, όπου και πέρασε το μεγαλύτερο μέρος της ζωής του. Και ενώ υπήρξε πολυβραβευμένος παραγωγός Moscadellο, στα 1854 παρουσίασε για πρώτη φορά ένα ερυθρό κρασί με την ονομασία “vino rosso puro” της σοδειάς του 1852, μια 100% οινοποίηση ερυθρών ποικιλιών που για την εποχή του αλλά και την Τοσκάνη ήταν πρωτοποριακό εγχείρημα. Όπως επίσης πρωτοποριακό ήταν και το γεγονός ότι για πρώτη φορά υπήρξε μια μονοκαλλιεργητική έκταση που μπορούσε να χαρακτηριστεί ως αμπελώνας, όταν όλη η Τοσκάνη είχε μικτές καλλιέργειες στις εκτάσεις της, με τους αμπελώνες να συνυπάρχουν μαζί με ελαιώνες αλλά και άλλες καλλιέργειες. Από αυτόν τον μικρό αμπελώνα του Il Greppo, το 1869 στην αγροτική έκθεση του Montepulciano, γράφτηκε σε ετικέτα για πρώτη φορά η λέξη "Brunello", όπου και κέρδισε 2 ασημένια μετάλλια, χαρακτηρίζοντας όχι μόνο το κρασί αλλά και την ποικιλία που τότε θεωρούταν πως είναι εντελώς διαφορετική από αυτή του Sangiovese.

Έχοντας ήδη κοντά 2 δεκαετίες που οι βάσεις της σύγχρονης καλλιέργειας και οινοποίησης έχουν εδραιωθεί, έρχεται η σειρά του εγγονού του Clemente Santi, του Ferruccio Biondi Santi, που πιστώνεται τον τίτλο “Πατέρας” του Brunello di Montalcino. Είχε έρθει η ώρα για τον περιπετειώδη οινολόγο, και φιλότεχνο που στην εφηβεία του πολέμησε στο πλάι του Giuseppe Garibaldi για την ενοποίηση της Ιταλίας, να πάρει τα ηνία του Tenute il Greppo. Οι πρακτικές που εφάρμοσε ήταν πρωτάκουστες για το τέλος του 19ου αιώνα, όταν για να καταπολεμήσει το ωίδιο και τον περονόσπορο, ξεκίνησε τη μαζική επιλογή αμπελιών με το ίδιο DNA μεν, αλλά διαφορετικά δε, από τα οποία και επέλεξε τα πιο ανθεκτικά φυτεύοντας τον αμπελώνα “Scarnacuoia” βορειότερα του il Greppo, εφαρμόζοντας χαμηλό κλάδεμα διαμόρφωσης για την απορρόφηση της θερμότητας του εδάφους, αλλά και πρακτικές όπως η μηλογαλακτική ζύμωση και η βαθειά παλαίωση των Brunello σε Σλαβονικής δρυός Botti. Και όταν ήρθε το εφιαλτικό για τους αμπελώνες της Ευρώπης έντομο της φυλλοξήρας, που κατέτρωγε τα ριζικά συστήματα των εδώ αμπελιών, ο Ferruccio μαζί με τον παππού του, είχαν ήδη προνοήσει για τη φύτευση νέων αμπελιών από τα μητρικά αμπέλια τους, σε αμερικάνικα υποκείμενα, που βάσει ερευνών είχαν αποδειχθεί ανθεκτικά στο έντομο αυτό. Το αποτέλεσμα όλων αυτών ήταν η αδιάκοπη παραγωγή Brunello Biondi Santi από τον Ferruccio μέχρι και τον θάνατο του το 1917, όταν τη σκυτάλη αναλαμβάνει ο έφηβος τότε Tancredi Biondi Santi.

Την πρώτη χρονιά που ανέλαβε ο Tancredi, ο κόσμος της Ευρώπης ήταν σε αναβρασμό με τον Πρώτο Παγκόσμιο πόλεμο να ξεκινάει το καταστροφικό του πέρασμα στην Ιστορία. Με το τέλος του ο ήδη σπουδαγμένος οινολόγος Tancredi, αφοσιώθηκε στη συνέχιση της παραγωγής Brunello θέτοντας για πρώτη φορά υψηλές τιμές, βάσει της συλλεκτικής φύσης του Brunello αλλά και των υψηλά κοστοβόρων τεχνικών παραγωγής του, καθιστώντας το Brunello Riserva ως το ακριβότερο Ιταλικό κρασί της εποχής. Έτσι αποδείχθηκε ότι το όραμα, η δημιουργική τρέλα αλλά και η πίστη του Clemente στο Brunello, είχαν περάσει αυτούσια μέσα στο ίδιο το DNA της οικογένειας. Η πίστη του στην ποιότητα και την αξία του Brunello, την εποχή του Μεσοπολέμου τον καθιστούν ως έναν από τους πρωτεργάτες της ζώνης, μιας και το παράδειγμα του το μιμήθηκαν και άλλοι παραγωγοί του Montalcino ιδρύθηκε ο πρώτος συνεταιρισμός Cantina Sociale Biondi Santi e C., οινοποιόντας μάλιστα τα Brunello τους στις σύγχρονες εγκαταστάσεις της οικογένειας Biondi Santi στο Montalcino. Το εγχείρημα αυτό βοήθησε αρκετά με πολλές εξαγωγές στις Η.Π.Α. και τον υπόλοιπο κόσμο, με μόνο αστερίσκο την παύση παραγωγής Riservas, μιας και οι υπόλοιποι παραγωγοί του συνεταιρισμού ήθελαν να αποκομίσουν κέρδη γρηγορότερα. Η ανάπτυξη της ζώνης διακόπτεται απότομα το 1940 με το ξεκίνημα του 2ου Παγκοσμίου πολέμου. Στην περίοδο 1940-1944 οι αμπελώνες της περιοχής εγκαταλείφθηκαν, με τον παραγωγικό ιστό της περιοχής να πολεμά στο πλάι των δυνάμεων του Άξονα, ενώ κατά την άτακτη υποχώρηση των γερμανικών δυνάμεων από την περιοχή του Montalcino, οι περισσότεροι αμπελώνες καταστράφηκαν ολοσχερώς. Από το πέρασμα των δυνάμεων αυτών γλίτωσαν τα Brunello Riserva Biondi Santi, όταν ο Tancredi με τον γιο του Franco έχτισαν τις υπερπολύτιμες αυτές φιάλες από σοδειές του 19ου αλλά και από τις αρχές του 20ού, μέσα στους τοίχους της Villa il Greppo, διαφυλάττοντας τη ζωντανή Ιστορία του Brunello.